Avrupa Birliği ile Hindistan arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaşması’nın, mevcut Gümrük Birliği yapısı nedeniyle Türkiye açısından ciddi ticari riskler oluşturduğunu belirten Bursa TB Yönetim Kurulu Başkanı Özer Matlı, Türkiye’nin küresel ticaret zincirindeki yerini koruması için kapsamlı bir güncellemenin şart olduğunu vurguladı.

Bursa Ticaret Borsası (Bursa TB) Yönetim Kurulu Başkanı Özer Matlı, Avrupa Birliği (AB) ile Hindistan arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaşması’nın (STA) Türk ihracatçısı üzerindeki olası etkilerini değerlendirdi. 1996 yılından bu yana yürürlükte olan Gümrük Birliği Anlaşması’nın, küresel ticaretin değişen dinamikleri karşısında Türkiye’nin aleyhine bir tablo oluşturduğuna dikkat çeken Başkan Özer Matlı, özellikle AB’nin Hindistan ile imzaladığı kapsamlı ticaret anlaşmasının, ülke ekonomisi açısından stratejik riskler barındırdığını vurguladı.

“İhracat rakamları tehlikenin boyutunu ortaya koyuyor”

Türkiye’nin ihracatında en büyük payın Avrupa Birliği ülkeleri olduğunun altını çizen Başkan Özer Matlı, ihracat rakamlarının da tehlikenin boyutunu ortaya koyduğunu söyledi. Matlı, “2025 yılında Türkiye’nin genel ihracatı 273 milyar 434 milyon dolar olarak gerçekleşirken, bunun 116 milyar 987 milyon dolarlık aslan payı doğrudan Avrupa Birliği ülkelerine yapılmıştır. Bursa özelinde ise tablonun hassasiyeti daha da artmaktadır. Bursa olarak 17 milyar 862 milyon dolarlık toplam ihracatımızın 12 milyar doları aşan kısmı AB pazarına odaklıdır” dedi. Bu rakamların, AB pazarındaki her yapısal değişikliğin sanayici ve ihracatçı üzerinde doğrudan etkisinin olduğunu gösterdiğini belirten Özer Matlı, Hindistan gibi büyük bir rakibin AB pazarında vergi avantajı elde etmesinin ciddi sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti.

“Hint mallarının tek taraflı girişi büyük tehdit”

Hindistan menşeli ürünlerin Avrupa Birliği üzerinden Türkiye pazarına gümrüksüz şekilde girişini mümkün kılan anlaşmanın, yerli üretici açısından bazı riskler barındırdığına dikkat çeken Başkan Özer Matlı, “Gümrük Birliği’nin mevcut ve asimetrik işleyişi çerçevesinde, AB’nin imzaladığı bu tür anlaşmalar; iş gücü maliyetleri düşük ve üretim kapasitesi yüksek ülkelerin ürünlerinin ülkemize düşük vergilerle erişimini kolaylaştırmaktadır. Buna karşın yerli üreticimiz aynı pazarlara girişte daha yüksek ticaret engelleriyle karşı karşıya kalmaktadır. Bu tablo, iç pazar dengelerini zorlamakta ve üreticimizin rekabet gücü üzerinde ilave bir baskı oluşturmaktadır. Bu çerçevede Ticaret Bakanlığımız tarafından Gümrük Birliği sürecinde sorun teşkil eden başlıklara ilişkin yürütülen görüşmeler memnuniyet vericidir. Ancak mevcut risklerin büyümemesi ve üreticimizin korunması açısından sürecin daha hızlı ilerletilmesi büyük önem taşımaktadır” ifadelerini kullandı.

Çözümün anahtarı: Tam entegrasyon

Gümrük Birliği anlaşmasının güncellenmesinin Türkiye için artık ertelenemez bir ihtiyaç haline geldiğini vurgulayan Başkan Matlı, meselenin sadece ticaret değil, Türkiye’nin küresel ticaret zincirindeki konumu olduğunu belirterek, şunları söyledi: “Gümrük Birliği; tarım, hizmetler ve yatırım başlıklarının yanı sıra ulaştırma kotalarından vize serbestisine, dijital dönüşümden Yeşil Mutabakat uyumuna kadar tüm alanlarda modernize edilmelidir. Eğer bu yapı yeni nesil ticaret gerekliliklerine göre güncellenmezse, Türkiye’nin AB ile ticari ilişkilerinde yapısal bir kırılma kaçınılmaz olur. Ülkemizin AB’nin ticaret ağlarına tam entegrasyonu artık bir tercih olmaktan öte, ekonomik anlamda bir zorunluluk ve sürdürülebilirlik meselesidir.”

ULUTEK Teknopark, 2026 yılına hızlı bir giriş yaparak bölgedeki girişimciler ve KOBİ’ler için kritik öneme sahip devlet desteklerinin ele alındığı bilgilendirme seminerine ev sahipliği yaptı. MAT Danışmanlık iş birliğiyle düzenlenen etkinlikte konuşan Selman Nadir Akbaş, “TÜBİTAK, ticarileşmeyecek bir maceraya destek vermek istemiyor. Beklenti sadece proje üretmeniz değil, onu satmanızdır” uyarısında bulundu.

Bursa’nın teknoloji ve inovasyon üssü ULUTEK Teknopark, “Gelecek İçin İnovasyon” vizyonu doğrultusunda firmaların finansal kaynaklara erişimini kolaylaştırmaya devam ediyor. ULUTEK Seminer Salonu’nda gerçekleştirilen “TÜBİTAK & KOSGEB Destekleri Bilgilendirme Semineri”nde, girişimcilerin ihtiyaç duyduğu güncel hibe ve teşvik süreçleri ele alındı. MAT Danışmanlık kurucuları Selman Nadir Akbaş ve Güler Karaköse’nin konuşmacı olarak yer aldığı seminerde, özellikle Ar-Ge ve inovasyon odaklı projeler için yol haritaları paylaşıldı.

“Gizlilik bahanesiyle detay saklamayın”

Seminerin odak noktasını oluşturan TÜBİTAK destek programları ve başvuru süreçlerine ilişkin bilgiler paylaşan Selman Nadir Akbaş, kurumun proje değerlendirme süreçlerinde dikkat ettiği temel hususlara değindi. Başvuruların PRODİS (Proje Değerlendirme İzleme Sistemi) üzerinden yapıldığını hatırlatan Akbaş, şeffaflık konusunda da uyarılarda bulundu.

Akbaş, “TÜBİTAK’ın temel beklentisi; üzerinde çalıştığınız konunun fikri ve sınai mülkiyet haklarını alıp, hem yurt içinde hem de yurt dışında koruyarak ticarileştirmenizdir. Kurum, ticarileşmeyecek bir maceraya destek vermek istemiyor. Bu nedenle ‘veri gizliliği’ gerekçesiyle üstü kapalı proje yazmayın; hakemler projenin gerçekten hayata geçip geçmeyeceğini tüm adımlarıyla görmek istiyor. Ayrıca yapay zekâ kullanımı serbest olsa da, projede nasıl ve ne ölçüde kullanıldığının açıkça belirtilmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.

“Proje süreci 7 yılı bulabiliyor”

TÜBİTAK projelerinin sabır gerektirdiğini vurgulayan Akbaş, “Bir projenin değerlendirmesi 3 ila 6 ay sürse de, ticarileşme izleme süreçleriyle birlikte projenin gündeminizden çıkması 6-7 yılı bulabiliyor. Ayrıca TÜBİTAK projeleri mutlaka ön finansmana ihtiyaç duyar; bu yüzden firmanın finansal gücünün ve ekibinin yetkinliğinin güçlü olması şart” dedi.

“Kosgeb başvuruları için son günler”

KOSGEB’in yeni dönem desteklerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Güler Karaköse ise özellikle “İş Geliştirme Desteği” kapsamındaki fırsatlara dikkat çekti. 2026 yılı ilk dönem başvurularının 31 Ocak’ta sona ereceğini hatırlatan Karaköse, destek limitlerinin girişimciler için önemli bir kaldıraç oluşturduğunu ifade etti. Karaköse sunumunda “KOSGEB, ‘İş Geliştirme Desteği’ kapsamında 1,5 milyon TL’ye varan, yüzde 80 oranında geri ödemeli destek sağlayarak firmaların büyüme sürecini desteklemeyi hedefliyor. Özellikle yazılım, personel ve makine-teçhizat giderlerinin desteklenmesi, teknoloji odaklı girişimlerin elini güçlendiriyor. Girişimcilerimizin 31 Ocak tarihine kadar nitelikli projelerle başvurularını tamamlamaları büyük önem taşıyor” diye konuştu.

Etkinlik, katılımcıların sorularının yanıtlandığı interaktif soru-cevap bölümüyle sona erdi.

TOBB Kadın Girişimciler Kurulu Marmara Bölge Toplantısı, TOBB Bursa Kadın Girişimciler Kurulu’nun ev sahipliğinde, Kocaeli, Balıkesir, Bilecik, Sakarya ve Yalova’dan gelen kurul temsilcilerinin katılımıyla gerçekleştirildi. Toplantıda, kadın kurullarının illerde yürüttükleri faaliyetler ile bölgedeki kadın girişimcilik ekosistemini güçlendirecek stratejiler ele alındı.

Bursa Ticaret Borsası (Bursa TB) koordinatörlüğünde faaliyetlerini sürdüren Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Bursa Kadın Girişimciler Kurulu (KGK), TOBB KGK Marmara Bölge Toplantısı’na tarihi Kirazlıyayla Sanatoryumu’nda kapılarını açan Bursa Business School’da ev sahipliği yaptı. Toplantıya Bursa Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Özer Matlı, Bursa Ticaret Borsası Kadın Girişimciler Kurulu`ndan sorumlu Yönetim Kurulu Üyesi Gökhan Onur, Bursa Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Üyesi Hakan Batmaz, TOBB Marmara Bölge Temsilcisi aynı zamanda Kocaeli Kadın Girişimciler Kurulu Başkanı Nurcan Babalık, TOBB Balıkesir KGK Başkanı Buse Tellioğlu Altındiş, TOBB Bilecik KGK Başkanı Nedime Filiz Eğilmez, TOBB Sakarya KGK Başkanı Elvan Bilgehan Dikici, TOBB Yalova KGK Başkanı Hayrete Yenikan, bölge illerinden TOBB İl KGK İcra Komitesi Üyeleri katıldı.

Girişimcilikte nicelik değil, nitelik dönemi

Toplantının açılışında konuşan TOBB Bursa Kadın Girişimciler Kurulu Başkanı Sabriye Şen, Türkiye’de girişimcilik ekosistemine dair çarpıcı veriler paylaştı. Ülkemizde girişimcilik iştahının güçlü olduğunu belirten Şen, “Her 100 işletmeden yaklaşık 16’sı yeni kurulan girişimlerden oluşuyor. Ancak bu girişimlerin toplam istihdam içindeki payı yalnızca yüzde 4,9 seviyesinde kalıyor. Kurulan her 100 girişimin 22’si maalesef daha ilk yılında kapanıyor. Hızlı büyüme oranımız yüzde 14,4 iken, yüksek katma değer üreten ‘Ceylan Girişim’lerin oranı ise yüzde 2,4 seviyesinde. Bu tablo bize girişimcilik politikalarımızın odağının artık sadece ‘iş kurmak’ değil, bu işletmeleri finansman, mentorluk ve doğru bir ekosistemle ‘yaşatmak ve büyütmek’ olması gerektiğini gösteriyor” dedi.

Bursa’nın kadın girişimcilik vizyonu sınırları aşıyor

Kadın girişimciliğinin küresel ve yerel ölçekteki görünümünü değerlendiren Sabriye Şen, bugün dünyada kadın girişimci oranının yüzde 20-25 bandında seyrederken, Türkiye’de bu oranın yüzde 13-15 seviyelerinde kaldığını belirtti. Bu noktada Bursa’nın sanayiyle entegre yapısının kadın girişimciler için güçlü bir model sunduğunu belirten Şen, “Sanayide Kadın Eli projesi kapsamında 226 firmayla iş birliği yaparak 277 kadını istihdama kazandırdık. KİPAP süreciyle 80 kadınımızın doğrudan iş hayatına katılımına destek verdik. Avrupa Birliği’nden kabul alan ve Almanya, Fransa ve Hollanda ortaklığında yürüteceğimiz 29 bin 359 avro bütçeli teknoloji ve liderlik programıyla, 35 genç kadınımızın potansiyelini uluslararası arenaya taşıyoruz. Bu projemizle, Bursa’daki kadın girişimcilik vizyonunu yerel sınırların ötesine taşıyoruz” ifadelerini kullandı.

BTSO’dan kadın girişimcilere tam destek

Kadınların ekonomik ve sosyal hayatta daha güçlü yer almasının sürdürülebilir kalkınmanın temel unsurlarından biri olduğuna dikkat çeken BTSO Yönetim Kurulu Üyesi Hakan Batmaz, “Kadınların iş gücüne ve girişimciliğe aktif katılımı olmadan güçlü, dengeli ve kapsayıcı bir kalkınmadan söz edemeyiz. BTSO olarak kadın girişimcilerimizin desteklenmesini öncelikli hedeflerimiz arasında görüyoruz” ifadelerini kullandı. TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu’nun vizyoner liderliğiyle hayata geçirilen Kadın Girişimciler Kurulu’nun ülke genelinde çok önemli bir misyon üstlendiğini vurgulayan Batmaz, “Sayın Rifat Hisarcıklıoğlu’na kadınların ekonomik hayatta daha güçlü temsil edilmesine verdiği katkılar için teşekkür ediyorum. Bursa Ticaret Borsamızın koordinasyonunda çalışmalarını sürdüren TOBB Bursa Kadın Girişimciler Kurulu da Sabriye Hanım liderliğinde hayata geçirilen projelerle kadın girişimciliğine somut ve kalıcı katkılar sunuyor. Özverili çalışmaları için kendilerini tebrik ediyor, toplantının verimli geçmesini diliyorum” diye konuştu.

“Bursa’nın sanayi gücünde kadın imzası derinleşiyor”

Bursa Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Özer Matlı, Bursa’nın üretim kültürü ve sanayi gücü içinde kadın girişimcilerin üstlendiği rolün her geçen gün daha da güçlenmesini memnuniyetle takip ettiklerini söyledi. Koordinatör kurum olarak temel yaklaşımlarının kadın girişimcilerin sadece yanında durmak değil, onların ihtiyaçlarını anlayan, gelişimlerini destekleyen ve onlarla yol yürüyen bir anlayışı sürdürmek olduğunu ifade eden Matlı, “Bursa Ticaret Borsası olarak kadın girişimciliğini her zaman öncelikli alan olarak görüyoruz. Eğitimden finansmana, mentorluktan teknolojiye uzanan bu bütüncül yaklaşımı son derece değerli buluyoruz. Kadın Girişimciler Kurulumuzun ortaya koyduğu çalışmalar; yalnızca projelerden ibaret değil, aynı zamanda iş gücü yaratan ve sahaya dokunarak somut sonuçlar üreten çok kıymetli bir emeğin göstergesidir” dedi.

Ekonomik dönüşümün merkezinde kadın imzası

TOBB KGK Marmara Bölge Temsilcisi ve Kocaeli KGK Başkanı Nurcan Babalık ise kadın girişimciliğinin artık sadece bir sosyal sorumluluk alanı değil, stratejik bir rekabet unsuru haline geldiğini belirtti. Babalık, “Kadın girişimciler olarak bizler; sadece ekonomik büyümeye değil, sürdürülebilir kalkınmaya, istihdama ve toplumsal dönüşüme de öncülük ediyoruz. Kadınlarımız artık inovasyon, dijital dönüşüm ve sürdürülebilir kalkınmanın merkezinde yer alıyor. Finansmana erişimden yeşil dönüşüme kadar pek çok başlıkta ortak akıl üretmeye, deneyim paylaşmaya ve birbirimizden güç almaya ihtiyacımız var. İnanıyorum ki bölge toplantılarımız, iller arası sinerjiyi artırarak kadın girişimcilerimizin sesini daha güçlü duyuracak somut çıktılar üretecektir” şeklinde konuştu.

Başarı hikayelerinden gelecek vizyonuna

TOBB tarafından düzenlenen “Yükselen Markalar Türkiye” projesinin finalistleri arasında yer alarak büyük bir başarıya imza atan İnegöl KOS Living firmasının kurucusu Şehriban Ezim’in başarı hikayesini paylaştığı program; Sachi Sustainability Consultancy Kurucu Ortağı Senem Tanju’nun “Sürdürülebilirlik ve ESG’de Devlet Destekli Çözümler”, Bursa Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Filiz Eryılmaz’ın ise “2026 Ekonomisine Bakış: Riskler, Fırsatlar ve Öngörüler” konulu sunumlarıyla devam etti. TOBB KGK Marmara Bölge Toplantısı, bölge illerinde kadın girişimci sayısını artırmak, mevcut girişimleri büyütmek ve iller arası iş birliği fırsatlarını değerlendirmek amacıyla yürütülen projeler hakkında görüş alışverişi ile sona erdi.